στο νησί

ballost

Επαναλαμβανόμενος διάλογος: -Φυσάει προς τα μέσα σήμερα. Μήπως να αφήσουμε την μπάλα έξω; -Θα προσέχουμε. Επαναλαμβανόμενη κολύμβηση: ένας μπαμπάς με το ιδιότυπο στυλ του προσπαθεί να την προλάβει καθώς εκείνη απομακρύνεται στο ανοιχτό πέλαγος. Επαναλαμβανόμενη απορία: πού καταλήγουν οι μπάλες που χάνονται;

Είναι ένα νησί που μαζεύει όλα τα χαμένα αντικείμενα. Ένα γραφείο απωλεσθέντων για πράματα που κανείς δε θα αναζητήσει. Αχαρτογράφητο. Στη μέση του πουθενά. Χωρίς ρότες και αεροδιάδρομους να καταλήγουν σ’ αυτό. Μη με ρωτάς πώς φτάνουν εκεί τα αντικείμενα. Κάποια εύκολα. Κάποια πιο δύσκολα. Ένα χαμένο μυστικό είναι και αυτό.

Εκεί θα βρω όλες τις μπάλες που παρασύρθηκαν στις θάλασσες αυτού του κόσμου. Ίσως να ‘χουν φτιάξει λόμπι με τα μπαλόνια που τρυπώντας μια καρδιά ξέφυγαν από το χέρι και υψώθηκαν στον ουρανό. Θα θυμούνται την κατοικίδια ζωή τους και θα συναγωνίζονται για το ποιο συμμετείχε στα ομορφότερα παιχνίδια. Θα αναρωτιούνται πόσο να έχουν μεγαλώσει τώρα πια τα παιδάκια που κάποτε τα κρατούσαν, με τι να καταπιάνονται στη ζωή τους, γίνανε άραγε, όπως διατράνωναν εκεί στα 8 τους χρόνια, αστροναύτες, δασκάλες, δικηγορίνες, καντηλανάφτες, ίσως τα παιδιά εκείνα να ΄ναι τώρα γονείς, τι καλά να μην έχουν ξεχάσει πόσο πολύτιμο είναι το γέλιο που μια μπάλα ή ένα μπαλόνι χαρίζει.

Σε κάποιο πιο πραγματιστικό τομέα θα στοιβάζεται ποικιλοτρόπως ο εξαφανισμένος πλούτος της ανθρωπότητας: χαμένα κέρματα από υπονόμους, αμμουδιές και δάση. Θα γελάνε με τις φαρσικές ρομποτικές απαντήσεις των αυτόματων πωλητών «λυπούμαστε, η επιστροφή κερμάτων δεν είναι δυνατή αυτή τη στιγμή», θα παίζουν συνδυαστικά παιχνίδια («23 ευρώ σε κέρματα, πόσοι συνδυασμοί και με τι τελικό βάρος;»), τα πιο οικονομολάγνα θα αναλύουν θεωρίες για την υποαξία και τον πληθωρισμό που προκαλεί στην παγκόσμια οικονομία η εξαφάνιση ενός νομισματικού χρηματολεπτού.

Στην αίθουσα με τα κομπιούτερς, ανά λίγα δευτερόλεπτα θα καταφθάνει νέα άφιξη. Εργασίες και έγγραφα για τα οποία αφρόνως ποτέ δεν πατήθηκε ένα Ctrl-S ή πολύτιμα αρχεία που επιπόλαια ήταν αποθηκευμένα σε έναν μόνο δίσκο. Με χρόνο ζωής μέχρι την επόμενη διακοπή ρεύματος ή το επόμενο hard disk failure. Ατέλειωτες πεταμένες εργατοώρες. Εκνευρισμός και θλίψη. Οι φωτογραφίες από κάποιες διακοπές, η εργασία για το μεταπτυχιακό, όλα τα pdf του Αρκά. Πίσω στον κόσμο ψυχολόγοι θα εμπλουτίζουν τα cyber-addiction τεστ τους με μια νέα ερώτηση: σε τι βαθμό νιώθετε ότι σε κείνο τον χαλασμένο δίσκο ήταν συμπυκνωμένη όλη σας η ζωή; Συμπληρώστε από 0 (καθόλου) έως 10 (απολύτως).

Σε κάποιο δρομάκι, χαμένα από μη ανταποδοτικό ίμερο μυαλά θα κυνηγάνε χαμένους πόντους από καλτσόν. Δε θα ΄ναι φετίχ – θα ΄ναι το κοντινότερο σ’ αυτόν το σκιώδη κόσμο που θα μπορούν να βρουν και να γευτούν από άρωμα γυναίκας. Και τα γυναικεία χαμένα μυαλά; Πώς θα ικανοποιούνται εκείνα; Στη βιβλιοθήκη, στον τομέα Μόδα, εκεί θα βρίσκονται όλα τα Vogue και τα Bazaar αυτού του κόσμου που από μια μισάνοιχτη τσάντα παράπεσαν σε κάποια παραλία, το δρόμο ή το ταξί. Κατά κανόνα, βέβαια, θα παρουσιάζουν συνολάκια από (λίγο έως πολύ) περασμένες collection, αλλά ο χρόνος και τα απότοκά του δεν είναι κάτι που έχει ιδιαίτερη σημασία στο νησί. Όταν, όμως, τυχαίνει και χάνεται κάποιο μόλις αγορασθέν περιοδικό με όλες τις τελευταίες τάσεις, ε, τότε στη βιβλιοθήκη θα στήνονται ουρές και πάρτι.

Θα υπάρχει μια μεγάλη περιοχή όπου αναταραχή και μιζέρια θα επικρατεί. Θα ΄χουν καταφύγει εκεί όλες οι χαμένες ευκαιρίες: μια δουλειά που δίστασα να κυνηγήσω, μια κοπέλα που καθυστέρησα να προσεγγίσω, μια ατάκα που θα έκανε πάταγο, ένα πέναλτι στο 90 που έστειλα στο δοκάρι. Οι ποδοσφαιρικές ευκαιρίες θα έχουν συνασπιστεί και θα απαιτούν τα ηνία της κοινότητας. -Μα εσείς είστε απλώς ποδόσφαιρο, θα υψώνεται η ένσταση, σώβρακα, φανέλες και κλωτσοσκούφι, εδώ εμείς μιλάμε για υψηλά αισθήματα, για μια αλληλεγγύη που δε χαρίστηκε, για έναν ανεκπλήρωτο έρωτα, για ένα μη φιλί καυτό, πυρετικό, σχεδόν μνημειώδες. -Δε λέω, ωραία τα φιλιά, αλλά ελάσσονος σημασίας, γιατί για σκέψου, πόση τηλεθέαση να είχαν;

Στις εγκαταστάσεις με τη βαρύγδουπη επιγραφή «όχι απλώς μίμηση ζωής» θα περιφέρονται κατά ομάδες χαμένες εμπνεύσεις. Άλλες θα ΄χουν τη μορφή ημερολογίων με σκισμένες σελίδες, 96 μήνες, κύριοι, 96 μήνες και ακόμα να γράψει το επόμενο βιβλίο του, τι έχει πάθει;, άλλες θα ΄χουν τη μορφή περιγράμματος από έργα δίχως ειρμό ή με μικρή καλλιτεχνική αξία, ένα επιτηδευμένα αφηρημένο μαρμάρινο μνημείο που ολοκληρώθηκε βιαστικά γιατί πίεζε το deadline των εγκαινίων, μια ταινία με σπουδαίους ηθοποιούς αλλά κάκιστες ερμηνείες, μοντάζ και ατμόσφαιρα. Κάποιος δίσκος εκειπέρα θα ωρύεται: αφήστε με σας λέω, θέλω να γυρίσω πίσω, όλα είναι ένα λάθος, το pitchfork μου ‘βαλε 8.5 εμένα, οκτώμισιιιιιι, αφήηηστε μεεεεεεεε.

Σε κάποιο δωμάτιο, οι σημασίες που χάθηκαν στη μετάφραση θα συζητάνε για τις παγίδες της λογοτεχνίας. Επιστημονικοί ορισμοί που προσπεράστηκαν επιπόλαια, παραλλαγές χλωρίδας που μπήκαν όλες αβασάνιστα στο τσουβάλι της ανώτερης συνομοταξίας, λέξεις μοναδικές σε κάποια γλώσσα ή πολλαπλές παρόμοιες που περιγράφουν λεπτές αποχρώσεις της ίδιας κεντρικής έννοιας, ένας αμετάφραστος χαρακτηριστικός τοπικός ιδιωματισμός, μια αίσθηση κειμένου που η ιδέα του συμπληρώνεται από την ηχώ των φθόγγων και των γραμμάτων του, όλα χαμένα. Πιο κει, και χωρίς να τους δίνει και πολλή σημασία κανείς, οι διάλογοι που αφαιρέθηκαν στους υπότιτλους, εκεί που η πίεση του μεταφραστή να προλάβει τη γρήγορη, ζώσα ομιλία τον υποχρεώνει να δρα ως καθηγητής νεοελληνικών που μεταφέρει την κεντρική ιδέα μόνο των λεγομένων.

Και, βέβαια, η παρερμήνευση θα συνεχίζει και εκτός λογοτεχνικών σελίδων. Διότι και στη διαπροσωπική επικοινωνία ο κανόνας και όχι η εξαίρεση είναι το χαμένο νόημα, σα να ΄μαστε όλοι νουβέλες σε ημίκλειστα βιβλία, ο καθένας γραμμένος σε άλλη γλώσσα, την προσωπική του, όσο κι αν προσπαθούμε -αν προσπαθούμε- να μεταδώσουμε τα άγχη, τους προβληματισμούς, τα οράματά μας στους απέναντι, πάντα κάτι ή πολλά θα ξεφεύγουν.

Θα αναρωτηθώ τότε γιατί ακόμα και το φανταστικό αυτό νησί να είναι κατατετμημένο σε διακριτές περιοχές και ζώνες. Δε φτάνουν οι τάξεις, το μίσος, τα καλούπια και τα γκέτο του μητρικού του κόσμου; Θα περίμενα η απομάκρυνση από τις συμβατικές κοινωνικές παθογένειες να οδηγήσει σε μια δομή ελευθεριακής και ισόνομης αυτοδιαχείρισης. Γελασμένος.  Ο φόβος θα ‘ναι για πάντα παρών. Αναπόφευκτα. Γιατί οι κάτοικοι του νησιού ταξικά συσπειρώνονται, καθώς είναι εμποτισμένοι με τις ανησυχίες και τις κρυφές έγνοιες των άλλοτε κατόχων τους. Και όταν και άμα οι κάτοχοι μάθουν κάποτε να ζουν δίχως να τρομάζουν και δίχως να αποστρέφονται το άγνωστο και το διαφορετικό, όταν δηλαδή ο φόβος θα ΄χει τελεσίδικα χαθεί και κανείς δε θα τον ψάχνει, τότε νομοτελειακά και κείνος θα εγκατασταθεί ως ξέχωρη, εξαφανισμένη οντότητα στο νησί.

Το προκύπτον ερώτημα είναι αν υπάρχει τρόπος ποτέ να επανέλθει κάποιο αντικείμενο πίσω στον κάτοχό του. Ναι. Και αν τα κατάφερε ποτέ κανένα. Όχι. Ο χρησμός λέει ότι η μόνη περίπτωση για επιστροφή είναι ο κάτοχος να μην ξεπεράσει την απώλεια, ποτέ να μην αντικαταστήσει το χαμένο με κάποιο διαφορετικό/νεώτερο, να διατηρεί πάντοτε (και εν πολλοίς παράλογα) φωλιασμένη την προσδοκία ότι κάπου κάποτε θα ξανασυναντηθούν. Αλλά ποτέ δε φύσηξε ο αέρας ένα μπαλόνι πίσω στην πατρίδα του ούτε και παρουσιάστηκε η ευκαιρία για ένα καθοριστικό τρίποντο 5 πρωταθλήματα μετά, το νόημα δεν αναστήθηκε από μια νέα μετάφραση μήτε κι ο έρωτας δε ξαναφούντωσε ξανά. Που σημαίνει ότι μέχρι τώρα ο κοσμικός κανόνας είναι η αναπλήρωση και όχι η εμμονή. Γιατί η μοίρα μας είναι τίποτα να μην αφήνουμε να μας βαραίνει και να προχωράμε. Δεν υπάρχει χώρος για εξτρά πολυτέλειες θρήνου κα οδυρμού. Ζεις την απώλεια, στιγματίζεσαι, αναθεωρείς και συνεχίζεις. Αλλά στο νησί δεν το παραδέχονται αυτό. Είναι πολύ γλυκός ο κόσμος για να πάψουν να τον ονειρεύονται. Κι έτσι κρατούν πεισματικά τις δικές τους ελπίδες σφιχτά, καμιά δεν αφήνουν να τους φύγει και να χαθεί, γι΄αυτό και σε αντίθεση με το νησί, το νησί του νησιού είναι ένας τόπος αιωνίως βουβός και έρημος.

Advertisements

2 thoughts on “στο νησί

Υποβολή σχολίου

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s